Norm catismasi ve hiyerarsi
Skill aydincan/turk-hukuku-ve-claude/hukuk-metodolojisi/skills/norm-catismasi-ve-hiyerarsi
Aynı olaya birden fazla kural uygulanabiliyor ve bunlar farklı sonuçlar veriyorsa; özel-genel, önceki-sonraki, üst-alt norm çatışmasını ve Anayasa/AİHS üstünlüğünü çözmek için kullanılır.From its SKILL.md
npx -y skills add aydincan/turk-hukuku-ve-claude --skill norm-catismasi-ve-hiyerarsiAssembled from the repository path, not quoted from the project. Check it against their README if it does not work.
One thing to look at
- 24 stars24 stars. Stars are a popularity signal and not a quality one, but at this level it is likely that nobody has read this closely except its author, and you would be relying on your own review.
SKILL.md
4.6 KB, ~1.7k tokens by cl100k_base, as published. Nobody here has run it
Norm Çatışması ve Hiyerarşi Çözümü
Görev
Bir olaya uygulanabilir görünen rakip normlar arasında geçerli/öncelikli olanı, normlar hiyerarşisi ve çatışma kuralları aracılığıyla belirlemek.
Soğuk başlangıç (intake)
- Çatışan normlar hangileri (kanun-kanun, kanun-tüzük/yönetmelik, kanun-Anayasa, kanun-AİHS)?
- Normlardan biri diğerine göre daha özel mi, daha yeni mi, daha üst mü?
- Konu temel hak alanına giriyor mu (AİHS m.90/5 devreye girer mi)?
- Çatışma görünüşte mi (yorumla giderilebilir) yoksa gerçek mi?
Denetim şeması
- Önce yorumla uzlaştır — Görünüşteki çatışmalar çoğu kez sistematik/amaçsal yorumla giderilir; iki norm farklı kapsamları düzenliyor olabilir. Gerçek çatışma ancak uzlaştırma imkânsızsa kabul edilir.
- Hiyerarşi (lex superior derogat inferiori) — Anayasa (m.11: bağlayıcı ve üstün) > kanun > Cumhurbaşkanlığı kararnamesi (alanına göre) > yönetmelik. Alt norm üst norma aykırıysa uygulanmaz; idari düzenleme için idari yargıda iptal/itiraz yolu açıktır.
- Anayasaya uygun yorum — Kanun birden çok okumaya açıksa Anayasa'ya uygun olanı seçilir; kanunun Anayasa'ya aykırılığı ciddi ise itiraz yoluyla AYM'ye başvuru (Anayasa m.152) düşünülür. AYM kararları bağlayıcıdır (m.153).
- Milletlerarası sözleşme üstünlüğü — Anayasa m.90/5: usulüne göre yürürlüğe konmuş temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası sözleşmeler (özellikle AİHS) ile kanunlar çatışırsa sözleşme esas alınır.
- Özel-genel (lex specialis derogat generali) — Özel hüküm, genel hükmü kendi alanında bertaraf eder; genel hüküm boşlukta tamamlayıcı kalır.
- Önceki-sonraki (lex posterior derogat priori) — Aynı düzeydeki normlarda sonraki, önceki ile çatıştığı ölçüde onu zımnen ilga eder; ancak sonraki genel, önceki özeli kural olarak ilga etmez.
Çıktı modülleri
- Çatışan normların ve sonuçların tablosu.
- Uygulanan çatışma kuralı zinciri.
- Anayasa/AİHS denetimi gerekiyorsa yol önerisi.
- Sonuç +
[doğrulanacak]AYM/Yargıtay künyesi.
Plugin bağlamı
Bu beceri hukuk-metodolojisi eklentisinin parçasıdır. Eklentinin diğer becerileriyle birlikte
çalışır; bir konu eklentinin dışına taştığında ilgili başka eklentiyi işaret eder,
aksi hâlde bu eklentinin uygun bir sonraki becerisini önerir.
Kaynak kuralı (katı)
- İçtihat yalnızca doğrulanmış künyeyle. Her karar; mahkeme (Yargıtay / Danıştay /
Anayasa Mahkemesi / Bölge Adliye Mahkemesi / Bölge İdare Mahkemesi), daire, esas ve
karar numarası, tarih ve doğrulanabilir kaynak ile verilir
(ör.
karararama.yargitay.gov.tr,karararama.danistay.gov.tr,kararlarbilgibankasi.anayasa.gov.tr,mevzuat.gov.tr, UYAP Emsal). Model hafızasından karar numarası ÜRETME. Emin olunmayan her künye[doğrulanacak]olarak işaretlenir. - Mevzuat madde / fıkra / bent ile gösterilir (ör. "TBK m.49/1", "HMK m.114/1-ç").
- Doktrin yalnızca kullanıcı kaynağı sağladığında veya lisanslı canlı erişim belgelendiğinde kullanılır; yazar, eser, baskı ve sayfa ile.
- Varsayımlar açıkça "varsayım" diye işaretlenir; sahte kesinlik üretilmez.
- MCP araçları varsa resmî metni onlardan çek.
turk-hukuku-mevzuat-mcpkuruluysa kanun/madde metnini hafızadan değilmadde_getir/kanun_metni_getir/mevzuat_araile getir;turk-hukuku-ictihat-mcpkuruluysa kararlarıictihat_ara/karar_getirile bulup künyeyi (mahkeme, esas/karar no, tarih) aynen aktar. Bu araçlar mevcutsa doğrulamada önce onları kullan; yoksa yukarıdaki künye kuralları aynen geçerlidir.
Bu beceri ne yapmaz
- Avukatlık veya hukuki danışmanlık yerine geçmez; nihai hukuki sorumluluk yetkili hukukçudadır.
- Müvekkili, onun açık kararı olmadan bağlamaz.
- Belgelerle ya da net beyanla desteklenmeyen vakıaları olgu gibi değerlendirmez.
- Menfaat çatışması veya meslek kuralı (1136 s.K., TBB Meslek Kuralları) sorunu görülürse dosyadan sorumlu avukata yönlendirir.
Bu beceri deneyseldir ve hukukçunun çalışmasını yapılandırmaya yarar; tek başına hukuki sonuç doğurmaz. Tüm çıktılar yürürlükteki mevzuat ve doğrulanmış güncel içtihatla teyit edilmelidir. Hukuki danışmanlık değildir.
What ships with it
Read from the repository
Just SKILL.md. No reference files, no scripts.