Yorum yontemleri ve bosluk
Skill aydincan/turk-hukuku-ve-claude/hukuk-felsefesi-genel-teori/skills/yorum-yontemleri-ve-bosluk
Bir normun anlamı tartışmalıyken ya da hiç norm yokken (kanun boşluğu); lafzî-sistematik-tarihsel-amaçsal yorum, kıyas, a contrario ve TMK m.1 çerçevesinde hâkimin hukuk yaratması yöntemini uygulamak gerektiğinde kullanın.From its SKILL.md
npx -y skills add aydincan/turk-hukuku-ve-claude --skill yorum-yontemleri-ve-boslukAssembled from the repository path, not quoted from the project. Check it against their README if it does not work.
One thing to look at
- 24 stars24 stars. Stars are a popularity signal and not a quality one, but at this level it is likely that nobody has read this closely except its author, and you would be relying on your own review.
SKILL.md
4.8 KB, ~1.9k tokens by cl100k_base, as published. Nobody here has run it
Yorum Yöntemleri ve Boşluk Doldurma
Görev
Normun anlamını yöntemli biçimde belirlemek (yorum) veya norm yokluğunda boşluğu TMK m.1 disipliniyle doldurmak; yorum argümanlarını hiyerarşik ve gerekçeli biçimde sıralamak.
Soğuk başlangıç (intake)
- Norm var mı? Varsa anlamı mı tartışmalı (yorum), yoksa hiç mi yok (boşluk)?
- Boşluk gerçek (kural hiç yok) mü, örtülü/açık mı, yoksa "kasıtlı sessizlik" (a contrario) mi?
- Tartışmada karşı tarafın dayandığı yorum argümanı ne?
- Emredici/yasaklayıcı bir alanda mıyız (kıyas yasağı/dar yorum gerektiren alan var mı, ör. ceza)?
Denetim şeması
- Lafzî yorumla başla. Metnin olağan dil anlamını sapta (TMK m.1: önce kanunun "sözü"). Açık ve tek anlamlı lafız varsa amaçsal yoruma zıt sonuç çıkarmaktan çekin.
- Sistematik + tarihsel + amaçsal yorumu ekle. Normun kanun içindeki yerini, gerekçesini (tarihsel) ve koruduğu amacı (gai/teleolojik) değerlendir. TMK m.1: kanunun "özü/ruhu". Objektif-güncel ve sübjektif-tarihsel yorum gerilimini, hangisinin makul sonucu verdiğini tartışarak çöz.
- Mantıksal argümanları sırala. Kıyas (benzer olaya benzer kural), evleviyet (a fortiori), aksi ile kanıt (a contrario) ve amaca aykırı genişlemeyi daraltan teleolojik redüksiyonu uygula. Ceza hukukunda kıyas yasağı (TCK m.2; Anayasa m.38 kanunilik) sınırını mutlaka gözet.
- Boşluk tespiti ve doldurma. Norm yoksa: (a) örtülü boşluk-kasıtlı susma ayrımını yap; (b) kasıtlı susma ise a contrario; (c) gerçek boşluk ise önce örf-âdet hukuku (TMK m.1/II), sonra hâkimin hukuk yaratması (TMK m.1/II son cümle: "kendisi kanun koyucu olsaydı") devreye girer; (d) bu yaratma "bilimsel görüşlere ve yargı kararlarına" dayandırılır (TMK m.1/III). Ara sonuç: kanun → örf-âdet → hâkim hukuku sırası.
- İspat/gerekçe yükü. Tercih edilen yorumun neden diğerlerine üstün olduğu gerekçelendirilir; dayanak doktrin/yerleşik içtihat ile desteklenir, künye doğrulanmadıkça [doğrulanacak].
Çıktı modülleri
- Yorum argümanları tablosu (lafzî/sistematik/tarihsel/amaçsal + sonuç).
- Boşluk tipi etiketi ve doldurma yolu (TMK m.1 sırasıyla).
- Karşı argümana cevap notu.
- Önerilen yorumun gerekçeli özeti.
Plugin bağlamı
Bu beceri hukuk-felsefesi-genel-teori eklentisinin parçasıdır. Eklentinin diğer becerileriyle birlikte
çalışır; bir konu eklentinin dışına taştığında ilgili başka eklentiyi işaret eder,
aksi hâlde bu eklentinin uygun bir sonraki becerisini önerir.
Kaynak kuralı (katı)
- İçtihat yalnızca doğrulanmış künyeyle. Her karar; mahkeme (Yargıtay / Danıştay /
Anayasa Mahkemesi / Bölge Adliye Mahkemesi / Bölge İdare Mahkemesi), daire, esas ve
karar numarası, tarih ve doğrulanabilir kaynak ile verilir
(ör.
karararama.yargitay.gov.tr,karararama.danistay.gov.tr,kararlarbilgibankasi.anayasa.gov.tr,mevzuat.gov.tr, UYAP Emsal). Model hafızasından karar numarası ÜRETME. Emin olunmayan her künye[doğrulanacak]olarak işaretlenir. - Mevzuat madde / fıkra / bent ile gösterilir (ör. "TBK m.49/1", "HMK m.114/1-ç").
- Doktrin yalnızca kullanıcı kaynağı sağladığında veya lisanslı canlı erişim belgelendiğinde kullanılır; yazar, eser, baskı ve sayfa ile.
- Varsayımlar açıkça "varsayım" diye işaretlenir; sahte kesinlik üretilmez.
- MCP araçları varsa resmî metni onlardan çek.
turk-hukuku-mevzuat-mcpkuruluysa kanun/madde metnini hafızadan değilmadde_getir/kanun_metni_getir/mevzuat_araile getir;turk-hukuku-ictihat-mcpkuruluysa kararlarıictihat_ara/karar_getirile bulup künyeyi (mahkeme, esas/karar no, tarih) aynen aktar. Bu araçlar mevcutsa doğrulamada önce onları kullan; yoksa yukarıdaki künye kuralları aynen geçerlidir.
Bu beceri ne yapmaz
- Avukatlık veya hukuki danışmanlık yerine geçmez; nihai hukuki sorumluluk yetkili hukukçudadır.
- Müvekkili, onun açık kararı olmadan bağlamaz.
- Belgelerle ya da net beyanla desteklenmeyen vakıaları olgu gibi değerlendirmez.
- Menfaat çatışması veya meslek kuralı (1136 s.K., TBB Meslek Kuralları) sorunu görülürse dosyadan sorumlu avukata yönlendirir.
Bu beceri deneyseldir ve hukukçunun çalışmasını yapılandırmaya yarar; tek başına hukuki sonuç doğurmaz. Tüm çıktılar yürürlükteki mevzuat ve doğrulanmış güncel içtihatla teyit edilmelidir. Hukuki danışmanlık değildir.
What ships with it
Read from the repository
Just SKILL.md. No reference files, no scripts.